Hem » Okategoriserade » Łuszczyca 

Łuszczyca 

Łuszczyca (łac. psoriasis) – przewlekła, nawracająca choroba układowa mediowana immunologicznie (należy do chorób autoimmunizacyjnych), w której procesy zapalne charakteryzują się obecnością objawów skórnych (łuszczących się wykwitów) i stawowo-ścięgnistych. Choroba ta jest częstą przyczyną problemów dermatologicznych – dotyka 2–4% populacji. Tak samo częsta u mężczyzn jak u kobiet.

Łuszczyca jest schorzeniem uwarunkowanym genetycznie. Stwierdzone zachorowanie u jednego z bliźniąt jednojajowych daje 70–80% szans na wystąpienie tej przypadłości u drugiego. W przypadku bliźniąt dwujajowych ryzyko spada do 15–25%. Łuszczyca u jednego rodzica obarcza potomstwo ryzykiem zachorowania w 25%. Gdy choroba dotyczy obojga rodziców zagrożenie sięga 40-50%.

W łuszczycy keratocyty dzielą się 10-20 razy szybciej niż w zdrowej skórze. Zmiany łuszczycowe zawierają dużą ilość aktywnych limfocytów T.

Łuszczycę cechuje przewlekły przebieg z tendencją do samoistnego ustępowania (remisji) i nawrotów. Pierwszy wysiew zmian może wystąpić w każdym wieku. Szczyt zachorowań przypada na drugą i trzecią dekadę życia.

Występowanie

Łuszczyca to częsta choroba skóry – występuje u 2-4% populacji. Łuszczyca może debiutować w każdym wieku , najczęściej między 15 a 30 rokiem życia.

Najczęstszą lokalizacją jest skóra owłosiona głowy, łokcie i kolana.

Zmiany skórne w łuszczycy występują głównie po stronie prostowników i zwykle nie obejmują dłoni, podeszw i twarzy.

Łuszczycowe zapalenie stawów występuje u 10-40 % pacjentów chorych na łuszczycę (obejmuje zwykle stawy palców rąk i stóp ale również kręgosłup oraz stawy kolanowe, biodrowe lub łokciowe).

Łuszczycowe zapalenie stawów jest asymetryczne w przeciwieństwie to reumatycznego zapalenia stawów.

Więcej niż połowa pacjentów z łuszczycą ma zmiany paznokci palców (rąk i nóg).

Obraz kliniczny

Kryteria diagnostyczne :

  • dziedziczność,
  • typowe zmiany,
  • typowe umiejscowienie zmian skórnych,
  • zmiany paznokci,
  • ewentualne wyniki biopsji.

W 84% przypadków występuje świąd. Charakterystycznym objawem łuszczycy są owalne bądź okrągłe, czerwonobrunatne lub zaróżowione, płaskie grudki o wyrazistych brzegach i zróżnicowanej wielkości pokryte srebrzystą lub srebrzystoszarą, nawarstwiającą się łuską, powstałą w wyniku zrogowacenia ognisk chorobowych. Zmiany mają czasem tendencję do zlewania się. Wykwity występują najczęściej na skórze prostowników kończyn (głównie łokci i kolan), okolicy kości krzyżowej, okolicy pośladkowej, na owłosionej skórze głowy oraz skórze stóp i dłoni. Cechą charakterystyczną zmian w obrębie owłosionej skóry głowy jest ich przechodzenie na gładką skórę czoła, karku czy za uszami. Najczęściej spotykaną, ze względu na obraz kliniczny, formą jest łuszczyca zwykła (łac. psoriasis vulgaris), na którą zapada ok. 90% chorych. Łuszczyca pospolita typowo objawia się w postaci wypukłych obszarów rozognionej skóry pokrytych srebrnobiałą łuską.

Czynniki wyzwalające manifestacje choroby

Do najczęściej wymienianych czynników wywołujących łuszczycowe reakcje skórne należą:

  1. Infekcje:
  • Bakteryjne infekcje górnych dróg oddechowych spowodowane paciorkowcem np. angina ropna.
  • Niewyleczone ogniska zapalne – migdałki podniebienne, próchnica, zapalenia dróg moczowych.
  • Infekcje wirusowe u dzieci (ospa wietrzna, różyczka, odra) i u dorosłych (półpasiec).
  • Infekcje spowodowane drożdżakami – szczególnie u osób z nadwagą posiadających uwarunkowania genetyczne do rozwoju łuszczycy.
  1. Schorzenia internistyczne zmieniające procesy przemiany materii, np. cukrzyca typu 2 u osób w zaawansowanym wieku, hipokalcemia (niski poziom wapnia we krwi) lub dna moczanowa.
  2. Mechaniczne uszkodzenia lub długotrwałe podrażnienia skóry:
  • Zadrapania, rany, blizny chirurgiczne, oparzenia (słoneczne, wrzątkiem, substancjami drażniącymi), jak i ukłucia po szczepieniach, powodują pojawienie się zmian łuszczycowych dokładnie w miejscach urazu – zjawisko to nazywamy fenomenem Koebnera.
  • Długotrwały ucisk powodowany np. paskiem od zegarka czy ubrania oraz w miejscach szczególnie narażonych na urazy – łokcie, kolana, dłonie, stopy.
  1. Silne nasłonecznienie jest czynnikiem wyzwalającym objawy u 5-10% chorych.
  2. Lekarstwa, alkohol i nikotyna:
  • Przyjmowanie leków beta-blokujących u pacjentów z nadciśnieniem, soli litu w leczeniu depresji, leków antymalarycznych, niesteroidowych leków przeciwzapalnych, sulfonów, inhibitorów konwertazy angiotensyny, interferonu alfa oraz odstawienie lub redukcja leków kortykosteroidach.
  • Interferon – może zaostrzyć przebieg
  • Hormony – choroba często pojawia się w okresie dojrzewania lub przekwitania, kiedy dochodzi do znaczących zmian w gospodarce hormonalnej organizmu.
  • Regularne nadużywanie alkoholu powoduje pojawienie się ciężkich form łuszczycy.
  • Palenie ponad 15 papierosów dziennie jest jednym z czynników ryzyka zachorowania na łuszczycę.
  1. Stres, silne wstrząsy psychiczne (około 30% pacjentów twierdzi, że stres był u nich przyczyną manifestacji choroby; dla znacznej grupy chorych, jest on czynnikiem zaostrzającym objawy).

Łuszczyca pospolita jest najczęściej występującą formą łuszczycy. Dotyczy 80 do 90% osób chorych na łuszczycę. Łuszczyca pospolita typowo objawia się w postaci wypukłych obszarów rozognionej skóry pokrytych srebrnobiałą łuską.

Diagnostyka różnicowa

  • Łojotokowe zapalenie skóry;
  • Pityriasis rosea;
  • Lichen planus;
  • Dermatofytoser;
  • Mycosis fungoides.

Współwystępowanie

  • Łuszczycowe zapalenie stawów debiutuje zwykle około 10 lat po debiucie łuszczycy skórnej;
  • Stwierdzono związek między występowaniem łuszczycy oraz zespołem metabolicznym, chorobami układu krążenia oraz cukrzycą;
  • Pacjenci z łuszczycą mają również zwiększone ryzyko zachorowania na niektóre rodzaje nowotworów.

Leczenie

Leczenie zewnętrzne w przypadku w lżejszych postaciach łuszczycy zwykłej (obejmujących do 25% powierzchni ciała). Ma na celu usunięcie łusek, a następnie zahamowanie nadmiernej proliferacji naskórka. Ocenia się, że około 70% chorych można leczyć jedynie środkami do stosowania miejscowego.

Leczenie ogólne zaleca się po nieskutecznej terapii miejscowej oraz w ciężkich przypadkach zachorowania. Leczenie łuszczycy lekami ogólnoustrojowymi najogólniej można określić jako immunosupresję. Jest ono jednak obarczone ryzykiem wystąpienia poważnych objawów ubocznych (uszkodzenie czynności wątroby i nerek, immunosupresja szpiku, nadciśnienie tętnicze).

Fototerapia (PUVA terapia,UVB terapia, SUP -selektywna fototerapia).

Fotochemioterapia (PUVA =psoraleny + UVA, re-PUVA = psoraleny + UVA + retinoidy).

Inne sposoby leczenia:

  • jako preparaty wspomagające stosuje się środki przeciwświądowe o działaniu uspokajającym,
  • wizyty w krajach południowych – kąpiele słoneczne,
  • balneoterapia – kąpiele solankowe,
  • klimatoterapia – kąpiele w Morzu Martwym,
  • psychoterapia z metodami relaksacyjnymi,
  • unikanie urazów skóry,
  • ogólna higiena skóry,
  • spożywanie oleju rybiego może mieć umiarkowany wpływ na objawy łuszczycy,
  • zwiększenie spożycia omega-3 wielonienasyconych kwasów tłuszczowych.

 

Kommentera

Fyll i dina uppgifter nedan eller klicka på en ikon för att logga in:

WordPress.com Logo

Du kommenterar med ditt WordPress.com-konto. Logga ut /  Ändra )

Google-foto

Du kommenterar med ditt Google-konto. Logga ut /  Ändra )

Twitter-bild

Du kommenterar med ditt Twitter-konto. Logga ut /  Ändra )

Facebook-foto

Du kommenterar med ditt Facebook-konto. Logga ut /  Ändra )

Ansluter till %s